Τον Φεβρουάριο του 2026 το Υπουργείο Πολιτισμού προχώρησε, με τη διαδικασία του κατεπείγοντος και μέσω αναθέσεων, στην εκπόνηση στατικής μελέτης και αρχιτεκτονικής μελέτης αποκατάστασης και ανάδειξης του Κάστρου του Παντοκράτορα.
Σύμφωνα με επίσημη ενημέρωση από το Υπουργείο Πολιτισμού, οι μελέτες αφορούν, μεταξύ άλλων, την αποκατάσταση του παράκτιου οχυρωματικού περιβόλου, καθώς και τη στερέωση των εξωτερικών και εσωτερικών παρειών του κεντρικού πενταγωνικού οχυρού και διενεργούνταν υπό την εποπτεία της Διεύθυνση Αναστήλωσης Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Μνημείων.
Στις 7 Ιουλίου 2026 το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο (ΚΑΣ) ενέκρινε τις μελέτες αυτές. Ως Τμήμα Πρέβεζας του συλλόγου Αρχιτεκτόνων ΣΑΔΑΣ – ΠΕΑ χαιρετίζουμε την ιδιαίτερα θετική εξέλιξη – με πρωτοβουλία του Υπουργείου Πολιτισμού- στην υπόθεση της διάσωσης, αποκατάστασης και ανάδειξης του Κάστρου (Φρουρίου) του Παντοκράτορα.
Το Τμήμα μας ασχολείται συστηματικά αναδεικνύοντας το ζήτημα της κατάρρευσης του μνημείου από τον Σεπτέμβριο του 2024, με σειρά από δημόσιες παρεμβάσεις και με σημαντικότερο κόμβο την διοργάνωση επιστημονικής ημερίδας (Φεβρουάριος 2025) με σημαντικούς/ες προσκεκλημένους/ες ειδικούς και τίτλο «Πώς σώζουμε ένα κάστρο. Μέθοδοι και πρακτικές αποκατάστασης και επανάχρησης με αφορμή το κάστρο του Παντοκράτορα». Μάλιστα στα πλαίσια της ημερίδας υπήρξε δημόσια δήλωση του Δημάρχου Πρέβεζας σχετικά με τη δέσμευση κονδυλίου για την εκπόνηση αναγκαίων εργασιών αποκατάστασης και συνολικής ανάδειξης του Κάστρου.
Θεωρούμε ότι η ενεργοποίηση μας για την διάσωση του μνημείου Κάστρου Παντοκράτορα και η συνεργασία που αναπτύξαμε με την Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού, τον Δικηγορικό Σύλλογο Πρέβεζας, τον Σύλλογο Πρέβεζα και το Ίδρυμα Ακτία Νικόπολις, συνέβαλε καθοριστικά στην ανάδειξη του ζητήματος και στην δρομολόγηση σημαντικών πρωτοβουλιών από την πολιτεία, όπως η εκπόνηση των σχετικών μελετών.
Παράλληλα, με αντίστοιχη ξεχωριστή διαδικασία, ανατέθηκε, εκπονείται και αναμένουμε την ολοκλήρωση της ακτομηχανικής και περιβαλλοντικής μελέτης, με αντικείμενο την προστασία του δυτικού τριγωνικού προμαχώνα από τη θαλάσσια διάβρωση, ένα ζήτημα ιδιαίτερα κρίσιμο για τη μακροπρόθεσμη προστασία του φρουρίου.
Οι παραπάνω εξελίξεις είναι συλλογικό αποτέλεσμα της θεσμικής πίεσης και δημόσιας βαρύτητας που απέκτησε ξανά η προστασία του Κάστρου του Παντοκράτορα ενός μοναδικού μνημείου αναπόσπαστου τμήματος της ιστορίας της χώρας, και της πολιτιστικής κληρονομιάς της πόλης της Πρέβεζας. Το πρώτο σημαντικό βήμα με την εκπόνηση των μελετών οδεύει προς ολοκλήρωση, όμως η διάσωσή του μνημείου απαιτεί την άμεση υλοποίηση των έργων που θα προκύψουν από αυτές.
Επισημαίνουμε ξανά τη σημαντική πρόοδο που έχει σημειωθεί και ευελπιστούμε ότι η διαδικασία εξεύρεσης χρηματοδοτικών εργαλείων θα προχωρήσει με ταχύτητα, ώστε οι απαραίτητες παρεμβάσεις να περάσουν το συντομότερο δυνατό από το στάδιο του σχεδιασμού στην πρακτική εφαρμογή.
Ως Τμήμα Πρέβεζας Συλλόγου Αρχιτεκτόνων θα συνεχίσουμε να παρακολουθούμε στενά την εξέλιξη της υπόθεσης και να παρεμβαίνουμε εφόσον απαιτηθεί, με τεκμηριωμένο και υπεύθυνο τρόπο, μέχρι την ουσιαστική αποκατάσταση και ανάδειξη του μνημείου “Κάστρου Παντοκράτορα”, μέχρι την απόδοση ενός πρόσθετου δημόσιου και κοινωφελούς χώρους στην χρήση της τοπικής κοινωνίας!”
Για το ΔΣ,
Ο Πρόεδρος,
Κωνσταντίνος Τσούτσης
Η Γραμματέας,
Αλεξάνδρα Τζόλου
