Ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης ανοίγει τον δρόμο για εφάπαξ οικονομική ενίσχυση σε οικογένειες που αποκτούν παιδί – Δήμοι ήδη προχωρούν σε αποφάσεις, ενώ στην Ήπειρο ο Δήμος Γεωργίου Καραϊσκάκη αποφάσισε 3.000 ευρώ. Τι συμβαίνει στην Πρέβεζα;
Ένα νέο εργαλείο στα χέρια των Δήμων για τη στήριξη των οικογενειών και την αντιμετώπιση του δημογραφικού προβλήματος δίνει πλέον η νομοθεσία.
Ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης, και συγκεκριμένα το άρθρο 525 του Ν. 5314/2026, προβλέπει τη δυνατότητα χορήγησης εφάπαξ χρηματικού βοηθήματος για τη γέννηση τέκνου σε μόνιμους κατοίκους και δημότες, με το ύψος του βοηθήματος να μπορεί να φτάσει έως και τις 3.000 ευρώ ανά παιδί.
Δεν πρόκειται για ένα επίδομα που καταβάλλεται αυτόματα από όλους τους Δήμους.
Η νομοθεσία δίνει τη δυνατότητα και απαιτεί από κάθε Δήμο να αποφασίσει ο ίδιος, μέσω του Δημοτικού Συμβουλίου, εάν θα προχωρήσει στη θέσπισή του, ποιο θα είναι το ποσό και ποιες θα είναι οι προϋποθέσεις χορήγησης.
Και ήδη αρκετοί Δήμοι σε όλη τη χώρα έχουν αρχίσει να αξιοποιούν αυτή τη δυνατότητα.
Τι ακριβώς προβλέπει ο νέος νόμος;
Το άρθρο 525 του Ν. 5314/2026 αναφέρει ότι επιτρέπεται η χορήγηση εφάπαξ χρηματικού βοηθήματος σε περίπτωση γέννησης παιδιού από μόνιμους κατοίκους και δημότες, με τις προϋποθέσεις να καθορίζονται με απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου.
Το ανώτατο ποσό που μπορεί να χορηγηθεί είναι 3.000 ευρώ ανά παιδί.
Παράλληλα, ο νόμος προβλέπει ότι το συγκεκριμένο βοήθημα είναι αφορολόγητο, δεν υπόκειται σε κρατήσεις, δεν κατάσχεται και δεν συμψηφίζεται με οφειλές προς το Δημόσιο, ασφαλιστικούς φορείς, Δήμους ή τράπεζες. Επίσης, δεν υπολογίζεται στα εισοδηματικά όρια για άλλες κοινωνικές ή προνοιακές παροχές.
Με απλά λόγια:
Το κράτος δίνει πλέον στους Δήμους τη δυνατότητα να δημιουργήσουν ένα δικό τους τοπικό κίνητρο στήριξης των νέων οικογενειών.
Και το ερώτημα που προκύπτει είναι εύλογο:
Τι γίνεται στην Πρέβεζα;
Δήμοι έχουν ήδη ανοίξει τον δρόμο
Η νέα δυνατότητα δεν έμεινε μόνο στα χαρτιά.
Ήδη Δήμοι της χώρας προχωρούν στη θέσπιση αντίστοιχων βοηθημάτων, καθορίζοντας ο καθένας τα δικά του ποσά και κριτήρια.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί ο Δήμος Σιντικής, ο οποίος ανακοίνωσε εφάπαξ βοήθημα 1.000 ευρώ για κάθε νέα γέννηση.
Το μέτρο αφορά μόνιμους κατοίκους και δημότες, ενώ προβλέπει εισοδηματικά κριτήρια. Το ιδιαίτερα σημαντικό στοιχείο είναι ότι έχει δοθεί αναδρομική ισχύς για παιδιά που γεννήθηκαν από την 1η Ιανουαρίου 2026.
Δηλαδή, ένας Δήμος μπορεί να σχεδιάσει μια συγκεκριμένη πολιτική με βάση τα οικονομικά του δεδομένα, τον πληθυσμό του και τις ανάγκες της τοπικής κοινωνίας.
Και στην Ήπειρο;
Εδώ το θέμα αποκτά ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον.
Ο Δήμος Γεωργίου Καραϊσκάκη προχώρησε στη θέσπιση εφάπαξ επιδόματος 3.000 ευρώ για κάθε νεογέννητο, σύμφωνα με δημοσίευμα του EpirusPost.
Πρόκειται για έναν ορεινό Δήμο της Άρτας, ο οποίος αντιμετωπίζει, όπως πολλές περιοχές της ελληνικής περιφέρειας, έντονα δημογραφικά προβλήματα.
Μάλιστα, η σχετική διαδικασία ήταν επίσημα ενταγμένη στην ημερήσια διάταξη του Δημοτικού Συμβουλίου, με θέμα τον καθορισμό των προϋποθέσεων, της διαδικασίας, των δικαιολογητικών και του ύψους του εφάπαξ βοηθήματος, κατ’ εφαρμογή του άρθρου 525 παρ. 4 του Ν. 5314/2026.
Και εδώ βρίσκεται ίσως το πιο ενδιαφέρον στοιχείο για την περιοχή μας:
Δεν μιλάμε για κάποιον Δήμο σε άλλη γωνιά της Ελλάδας. Μιλάμε για Δήμο της Ηπείρου.
Η Πρέβεζα βρίσκεται μπροστά σε ένα ερώτημα
Ο Δήμος Πρέβεζας έχει πλέον, σύμφωνα με το νέο θεσμικό πλαίσιο, τη δυνατότητα να εξετάσει αντίστοιχη πολιτική.
Στον επίσημο πίνακα αποφάσεων του Δημοτικού Συμβουλίου του Δήμου Πρέβεζας υπάρχουν οι συνεδριάσεις και οι αποφάσεις του 2026, όμως από την αναζήτηση που πραγματοποιήσαμε δεν εντοπίστηκε μέχρι σήμερα δημοσιευμένη απόφαση του Δήμου Πρέβεζας για θέσπιση εφάπαξ βοηθήματος γέννησης βάσει του άρθρου 525 του Ν. 5314/2026.
Αυτό, φυσικά, δεν σημαίνει ότι δεν μπορεί να εξεταστεί στο επόμενο διάστημα.
Και εδώ ανοίγει μια συζήτηση που αφορά ολόκληρη την τοπική κοινωνία.
Θα μπορούσε ο Δήμος Πρέβεζας να θεσπίσει ένα αντίστοιχο βοήθημα;
Το ποσό θα μπορούσε να είναι 1.000, 1.500, 2.000 ή ακόμη και έως 3.000 ευρώ, ανάλογα με την απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου και τις οικονομικές δυνατότητες του Δήμου.
Θα μπορούσαν επίσης να τεθούν συγκεκριμένα κριτήρια.
Για παράδειγμα:
- Να αφορά μόνιμους κατοίκους και δημότες.
- Να υπάρχει συγκεκριμένο χρονικό διάστημα μόνιμης κατοικίας.
- Να προβλέπονται εισοδηματικά κριτήρια ή όχι.
- Να υπάρχει διαφορετικό ποσό ανάλογα με τη σειρά γέννησης.
- Να αφορά όλα τα παιδιά ή συγκεκριμένες κατηγορίες.
- Να προβλέπεται αναδρομική εφαρμογή για γεννήσεις από την αρχή του 2026 ή από την ημερομηνία έναρξης του μέτρου.
Όλα αυτά είναι ζητήματα που μπορούν να καθοριστούν από τον ίδιο τον Δήμο μέσα από την προβλεπόμενη διαδικασία.
Το δημογραφικό δεν είναι θεωρία
Η συζήτηση για το δημογραφικό στην ελληνική περιφέρεια δεν είναι καινούργια.
Είναι όμως μια πραγματικότητα που γίνεται ολοένα πιο έντονη.
Οι νέες οικογένειες καλούνται να αντιμετωπίσουν ένα ιδιαίτερα αυξημένο κόστος ζωής.
Γέννηση παιδιού σημαίνει έξοδα για βρεφικά είδη, γιατρό, φάρμακα, ρούχα, εξοπλισμό, διατροφή, παιδικό σταθμό και μια σειρά από καθημερινές ανάγκες που αυξάνουν σημαντικά τον οικογενειακό προϋπολογισμό.
Ένα δημοτικό βοήθημα φυσικά δεν λύνει από μόνο του το δημογραφικό πρόβλημα.
Μπορεί όμως να αποτελέσει μια συγκεκριμένη μορφή οικονομικής στήριξης για μια οικογένεια που αποκτά παιδί.
Και αυτό ακριβώς είναι που ήδη εξετάζουν ή εφαρμόζουν άλλοι Δήμοι.
Γιατί να μην εξεταστεί και στην Πρέβεζα;
Το ερώτημα δεν είναι αν ο Δήμος Πρέβεζας έχει υποχρέωση να θεσπίσει επίδομα.
Δεν έχει τέτοια υποχρέωση.
Ο νέος νόμος τού δίνει τη δυνατότητα.
Επομένως, το ζήτημα είναι εάν μια τέτοια πολιτική μπορεί να ενταχθεί στις κοινωνικές δράσεις του Δήμου και εάν υπάρχει η απαραίτητη οικονομική δυνατότητα.
Αυτό είναι ένα θέμα που θα μπορούσε να τεθεί δημόσια στο Δημοτικό Συμβούλιο.
- Να παρουσιαστούν τα στοιχεία.
- Να υπολογιστεί το πιθανό κόστος.
- Να εξεταστεί πόσες γεννήσεις καταγράφονται κάθε χρόνο στον Δήμο Πρέβεζας.
- Να εκτιμηθεί πόσες οικογένειες θα μπορούσαν να είναι δικαιούχοι.
Και στη συνέχεια να αποφασιστεί εάν ένα τέτοιο μέτρο μπορεί να εφαρμοστεί.
Μια απλή πράξη με συμβολικό και οικονομικό βάρος
Ας υποθέσουμε, για παράδειγμα, ότι ένας Δήμος επέλεγε να χορηγεί 1.000 ευρώ για κάθε νέα γέννηση.
Εάν σε έναν χρόνο υπήρχαν 100 δικαιούχες γεννήσεις, η συνολική δαπάνη θα ανερχόταν σε 100.000 ευρώ.
Με διαφορετικό αριθμό γεννήσεων ή διαφορετικό ποσό, αλλάζει αντίστοιχα και το κόστος.
Ακριβώς γι’ αυτό η συζήτηση θα πρέπει να γίνει με πραγματικά στοιχεία και συγκεκριμένους αριθμούς.
- Πόσα παιδιά γεννήθηκαν στον Δήμο Πρέβεζας το 2024;
- Πόσα το 2025;
- Πόσα έχουν γεννηθεί το 2026;
- Πόσοι από τους γονείς είναι μόνιμοι κάτοικοι και δημότες;
- Ποιο θα ήταν το ετήσιο κόστος εάν το βοήθημα ήταν 1.000 ευρώ;
- Ποιο εάν ήταν 2.000;
- Και ποιο εάν έφτανε στο ανώτατο όριο των 3.000 ευρώ;
Αυτά είναι τα στοιχεία που μπορούν να δώσουν πραγματική βάση στη συζήτηση.
Το θέμα πλέον είναι στο τραπέζι
Η νέα νομοθεσία άλλαξε τα δεδομένα.
Οι Δήμοι δεν χρειάζεται πλέον να περιορίζονται μόνο στις γενικές κοινωνικές παροχές που ήδη διαθέτουν.
Έχουν ένα ακόμη θεσμικό εργαλείο.
Και κάποιοι Δήμοι ήδη το χρησιμοποιούν.
Ο Δήμος Σιντικής επέλεξε τα 1.000 ευρώ με συγκεκριμένα εισοδηματικά κριτήρια.
Ο Δήμος Γεωργίου Καραϊσκάκη κινήθηκε προς τα 3.000 ευρώ για κάθε νεογέννητο.
Κάθε Δήμος μπορεί να διαμορφώσει τη δική του πολιτική, μέσα στο πλαίσιο που θέτει ο νόμος.
Και τώρα το ερώτημα μεταφέρεται στην Πρέβεζα:
Θα εξετάσει ο Δήμος Πρέβεζας τη δυνατότητα θέσπισης εφάπαξ επιδόματος γέννησης;
Και αν ναι:
- Ποιο θα είναι το ποσό;
- Ποιοι θα είναι οι δικαιούχοι;
- Θα υπάρχουν εισοδηματικά κριτήρια;
- Θα αφορά το πρώτο παιδί ή θα υπάρχει κλιμάκωση για δεύτερο, τρίτο και επόμενα παιδιά;
- Θα έχει αναδρομική ισχύ για τις γεννήσεις του 2026;
- Και ποιο θα είναι το συνολικό κόστος για τον δημοτικό προϋπολογισμό;
Η Πρέβεζα χρειάζεται να ανοίξει τη συζήτηση
Το νέο θεσμικό πλαίσιο υπάρχει.
Το περιθώριο που δίνει ο νόμος υπάρχει.
Άλλοι Δήμοι έχουν ήδη κινηθεί.
Και ένας Δήμος της Ηπείρου έχει ήδη προχωρήσει σε βοήθημα 3.000 ευρώ.
Αυτό δεν σημαίνει ότι η ίδια λύση είναι υποχρεωτικό ή αυτονόητο να εφαρμοστεί και στην Πρέβεζα.
Σημαίνει όμως ότι πλέον υπάρχει ένα συγκεκριμένο θέμα προς συζήτηση.
Ένα θέμα που αφορά τις οικογένειες.
Ένα θέμα που συνδέεται με το δημογραφικό.
Ένα θέμα που μπορεί να κοστολογηθεί και να αξιολογηθεί από το Δημοτικό Συμβούλιο.
Και κυρίως, ένα θέμα για το οποίο η τοπική κοινωνία δικαιούται να γνωρίζει:
Έχει εξετάσει ο Δήμος Πρέβεζας τη νέα δυνατότητα που δίνει ο νόμος;
Υπάρχει πρόθεση να συζητηθεί η θέσπιση επιδόματος γέννησης;
Και ποια είναι η θέση της Δημοτικής Αρχής απέναντι σε ένα μέτρο που ήδη εφαρμόζουν ή θεσπίζουν άλλοι Δήμοι της χώρας;
Ίσως λοιπόν το επόμενο βήμα να είναι απλό:
Το θέμα να έρθει στο Δημοτικό Συμβούλιο Πρέβεζας, να παρουσιαστούν τα οικονομικά δεδομένα και να γίνει μια ανοιχτή, τεκμηριωμένη συζήτηση.
Γιατί πλέον το ερώτημα δεν είναι εάν υπάρχει η δυνατότητα.
Η δυνατότητα υπάρχει και προβλέπεται ρητά από τον νόμο.
Το ερώτημα είναι τι θα επιλέξει να κάνει ο κάθε Δήμος.
Και στην περίπτωση της Πρέβεζας, η απάντηση βρίσκεται πλέον στο Δημοτικό Συμβούλιο.
